<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="id">
	<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Empedu</id>
	<title>Empedu - Riwayat revisi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Empedu"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Empedu&amp;action=history"/>
	<updated>2026-09-15T18:26:04Z</updated>
	<subtitle>Riwayat revisi halaman ini di wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.46.0</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Empedu&amp;diff=24310&amp;oldid=prev</id>
		<title>Maintenance script: Presentation V4: sitasi, referensi, Math, Wikimedia Commons, dan atribusi</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Empedu&amp;diff=24310&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-28T23:05:04Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Presentation V4: sitasi, referensi, Math, Wikimedia Commons, dan atribusi&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw-interface=&quot;&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;id&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisi sebelumnya&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisi per 28 Agustus 2026 23.05&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Baris 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Baris 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;Empedu&#039;&#039;&#039; adalah cairan bersifat &lt;/del&gt;[[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;basa]] yang pahit dan berwarna hijau kekuningan karena mengandung pigmen bilirubin, biliverdin, dan [[urobilin]], yang disekresikan oleh [[hepatosit]] [[hati]] pada sebagian besar [[vertebrata]]&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Empedu digunakan untuk membantu pencernaan [[lemak&lt;/del&gt;]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;di [[usus dua belas jari]]. Dalam manusia, setiap hari sekitar 400-800cc cairan empedu disekresikan oleh hati di mana sekresinya berjalan terus-menerus. Jumlah yang disekresikan akan meningkat jika sedang mencerna lemak. Pada beberapa [[spesies]], empedu disimpan dan dikonsentrasikan dalam [[kantung empedu]]. Setelah makan, cairan empedu tersimpan ini akan dilepaskan ke [[usus dua belas jari]] untuk membantu proses [[pencernaan makanan]].&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;File:Cholestasis_2_high_mag&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;jpg|thumb|right|280px|Cholestasis 2 high mag&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Komposisi empedu adalah [[air]] 97-98%, garam empedu 0,7%, bilirubin 0,2%, [[lemak]] 0,51% dan 200 meq/l garam anorganik. Dua pigmen utama untuk empedu adalah [[bilirubin]] yang berwarna oranye-kuning, dan [[biliverdin]], yang terbuat dari oksidasi bilirubin, yang berwarna hijau. Ketika kedua pewarna tersebut tercampur, campuran tersebut membuat feses berwarna coklat.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;Empedu&#039;&#039;&#039; adalah cairan bersifat [[basa]] yang pahit dan berwarna hijau kekuningan karena mengandung pigmen bilirubin, biliverdin, dan [[urobilin]], yang disekresikan oleh [[hepatosit]] [[hati]] pada sebagian besar [[vertebrata]]. Empedu digunakan untuk membantu pencernaan [[lemak]] di [[usus dua belas jari]]. Dalam manusia, setiap hari sekitar 400-800cc cairan empedu disekresikan oleh hati di mana sekresinya berjalan terus-menerus.&amp;lt;ref&amp;gt;[http://www.vivo.colostate.edu/hbooks/pathphys/digestion/liver/bile.html Secretion of Bile and the Role of Bile Acids In Digestion]. &#039;&#039;www.vivo.colostate.edu&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt; Jumlah yang disekresikan akan meningkat jika sedang mencerna lemak. Pada beberapa [[spesies]], empedu disimpan dan dikonsentrasikan dalam [[kantung empedu]]. Setelah makan, cairan empedu tersimpan ini akan dilepaskan ke [[usus dua belas jari]] untuk membantu proses [[pencernaan makanan]].&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Komposisi empedu adalah [[air]] 97-98%, garam empedu 0,7%,&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;Kim E. Barrett. [https://archive.org/details/ganongsreviewofm0000unse Ganong&#039;s review of medical physiology]. McGraw-Hill Medical. 2012. hlm. [https://archive.org/details/ganongsreviewofm0000unse/page/512 512]. ISBN 978-0-07-178003-2.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;bilirubin 0,2%, [[lemak]] 0,51%&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;Kim E. Barrett. [https://archive.org/details/ganongsreviewofm0000unse Ganong&#039;s review of medical physiology]. McGraw-Hill Medical. 2012. hlm. [https://archive.org/details/ganongsreviewofm0000unse/page/512 512]. ISBN 978-0-07-178003-2.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;dan 200 meq/l garam anorganik.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;Guyton and Hall. &#039;&#039;Textbook of Medical Physiology&#039;&#039;. Saunders Elsevier. 2011. hlm. 784. ISBN 978-1-4160-4574-8.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;Dua pigmen utama untuk empedu adalah [[bilirubin]] yang berwarna oranye-kuning, dan [[biliverdin]], yang terbuat dari oksidasi bilirubin, yang berwarna hijau. Ketika kedua pewarna tersebut tercampur, campuran tersebut membuat feses berwarna coklat.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095505664 Bile pigments - Oxford Reference]. &#039;&#039;www.oxfordreference.com&#039;&#039;. doi:10.1093/oi/authority.20110803095505664.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fungsi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fungsi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Empedu bertindak, dalam batas tertentu, sebagai [[surfaktan]] yang membantu mengemulsi lemak dalam makanan. Anion garam empedu bersifat [[hidrofilik]] di satu sisi dan [[hidrofobik]] di sisi lain; karena itu, mereka cenderung berkumpul mengelilingi tetesan lemak ([[trigliserida]] dan [[fosfolipid]]) untuk membentuk [[misel]], dengan sisi hidrofobik menghadap lemak dan sisi hidrofilik menghadap ke luar. Sisi hidrofilik bermuatan negatif, dan muatan tersebut mencegah tetesan lemak yang dilapisi empedu dari berkumpul kembali menjadi partikel lemak yang lebih besar. Biasanya, dalam manusia, misel di usus dua belas jari memiliki diameter sekitar 1-50 μm.&amp;lt;ref&amp;gt;Eric Dickinson. [https://books.google.co.uk/books?id=7nAoDwAAQBAJ&amp;amp;pg=PA22 Food Colloids: Self-Assembly and Material Science]. Royal Society of Chemistry. 2007-10-31. hlm. 22. ISBN 978-1-84755-769-8.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Dispersi lemak makanan ke dalam misel meningkatkan area permukaan untuk aksi enzim [[lipase pankreatik]], yang sebenarnya mencerna trigliserida, dan mampu mencapai inti lemak tersebut melalui celah di antara garam empedu.&amp;lt;ref&amp;gt;Mark E. Lowe. &#039;&#039;Trigliserida lipase pankreas&#039;&#039;. 2002-12-01. Vol. 43. hlm. 2007–2016. doi:10.1194 / jlr.R200012-JLR200.&amp;lt;/ref&amp;gt; Trigliserida dipecah menjadi dua [[asam lemak]] dan [[monogliserida]], yang diserap oleh [[Vili usus|vili]] di dinding [[Usus dua belas jari|usus]]. Setelah ditransfer melintasi membran usus, asam lemak tersebut membentuk kembali menjadi trigliserida (re-esterifikasi), sebelum diserap ke dalam [[sistem limfatik]] melalui [[lakteal]]. Tanpa garam empedu, sebagian besar lemak dalam makanan akan diekskresikan dalam feses dan tidak dicernakan.&amp;lt;ref&amp;gt;Cecie Starr. [https://books.google.co.id/books? Id = IsOcq_1PnlMC &amp;amp; pg = PT650 Biologi: Konsep dan Aplikasi]. 2007-09-20. ISBN 978-0-495-11981-4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Empedu bertindak, dalam batas tertentu, sebagai [[surfaktan]] yang membantu mengemulsi lemak dalam makanan. Anion garam empedu bersifat [[hidrofilik]] di satu sisi dan [[hidrofobik]] di sisi lain; karena itu, mereka cenderung berkumpul mengelilingi tetesan lemak ([[trigliserida]] dan [[fosfolipid]]) untuk membentuk [[misel]], dengan sisi hidrofobik menghadap lemak dan sisi hidrofilik menghadap ke luar. Sisi hidrofilik bermuatan negatif, dan muatan tersebut mencegah tetesan lemak yang dilapisi empedu dari berkumpul kembali menjadi partikel lemak yang lebih besar. Biasanya, dalam manusia, misel di usus dua belas jari memiliki diameter sekitar 1-50 μm.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Karena empedu itu meningkatkan penyerapan lemak, empedu adalah bagian penting dari penyerapan zat yang larut dalam lemak,&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.vivo.colostate.edu/hbooks/pathphys/digestion Sekresi Empedu dan Peran Asam Empedu Dalam Pencernaan].&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;seperti [[vitamin]] [[Vitamin A|A]], [[Vitamin D|D]], [[Vitamin E|E]], dan [[Vitamin K|K]].&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.vivo.colostate.edu/hbooks/pathphys/digestion/liver/bile.html Sekresi Empedu dan Peran Asam Empedu Dalam Pencernaan]. &#039;&#039;www.vivo.colostate.edu&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Dispersi lemak makanan ke dalam misel meningkatkan area permukaan untuk aksi enzim [[lipase pankreatik]], yang sebenarnya mencerna trigliserida, dan mampu mencapai inti lemak tersebut melalui celah di antara garam empedu. Trigliserida dipecah menjadi dua [[asam lemak]] dan [[monogliserida]], yang diserap oleh [[Vili usus|vili]] di dinding [[Usus dua belas jari|usus]]. Setelah ditransfer melintasi membran usus, asam lemak tersebut membentuk kembali menjadi trigliserida (re-esterifikasi), sebelum diserap ke dalam [[sistem limfatik]] melalui [[lakteal]]. Tanpa garam empedu, sebagian besar lemak dalam makanan akan diekskresikan dalam feses dan tidak dicernakan.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Karena empedu itu meningkatkan penyerapan lemak, empedu adalah bagian penting dari penyerapan zat yang larut dalam lemak, seperti [[vitamin]] [[Vitamin A|A]], [[Vitamin D|D]], [[Vitamin E|E]], dan [[Vitamin K|K]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Selain membantu fungsi pencernaan, empedu adalah menjadi bagian dari rute ekskresi bilirubin, produk sampingan dari [[sel darah merah]] yang didaur ulang oleh hati. Bilirubin berasal dari [[hemoglobin]] dan terbuat melalui proses [[glukuronidasi]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Selain membantu fungsi pencernaan, empedu adalah menjadi bagian dari rute ekskresi bilirubin, produk sampingan dari [[sel darah merah]] yang didaur ulang oleh hati. Bilirubin berasal dari [[hemoglobin]] dan terbuat melalui proses [[glukuronidasi]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Empedu cenderung lebih bersifat [[basa]]. [[pH]] getah empedu dalam duktus koledokus (7,50-8,05) itu lebih tinggi daripada getah empedu dalam kandung empedu (6,80-7,65). Getah empedu dalam kantong empedu menjadi lebih asam semakin lama orang tersebut tidak makan, meskipun kalau orang itu beristirahat, penurunan pH ini akan diperlambatkan. Sebagai basa, ia juga berfungsi untuk menetralkan kelebihan [[asam lambung]] sebelum memasuki [[usus dua belas jari]], bagian pertama dari [[usus halus]]. Garam empedu juga bertindak sebagai [[bakterisida]], menghancurkan banyak mikrob yang mungkin berada di dalam makanan.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Empedu cenderung lebih bersifat [[basa]]. [[pH]] getah empedu dalam duktus koledokus (7,50-8,05) itu lebih tinggi daripada getah empedu dalam kandung empedu (6,80-7,65). Getah empedu dalam kantong empedu menjadi lebih asam semakin lama orang tersebut tidak makan, meskipun kalau orang itu beristirahat, penurunan pH ini akan diperlambatkan.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;D. Juni Sutor. [http://gut.bmj.com/content/17/12/971.full.pdf Variasi Diurnal dalam pH Patologis Kantung Empedu]. Vol. 17. doi:10.1136 / gut.17.12.971.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;Sebagai basa, ia juga berfungsi untuk menetralkan kelebihan [[asam lambung]] sebelum memasuki [[usus dua belas jari]], bagian pertama dari [[usus halus]]. Garam empedu juga bertindak sebagai [[bakterisida]], menghancurkan banyak mikrob yang mungkin berada di dalam makanan.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;M. E. Merritt. &#039;&#039;Pengaruh garam empedu pada DNA dan integritas membran bakteri enterik&#039;&#039;. 2009-09-17. Vol. 58. doi:10.1099 / jmm.0.014092-0.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Asam empedu primer ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Asam empedu primer ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Kepustakaan ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Kepustakaan ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* Syaifuddin. 2006. &amp;#039;&amp;#039;Anatomi Fisiologi untuk Mahasiswa Keperawatan&amp;#039;&amp;#039;. Penerbit Buku Kedokteran EGC. [[Jakarta]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* Syaifuddin. 2006. &amp;#039;&amp;#039;Anatomi Fisiologi untuk Mahasiswa Keperawatan&amp;#039;&amp;#039;. Penerbit Buku Kedokteran EGC. [[Jakarta]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referensi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Referensi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== Sumber dan atribusi ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Empedu&amp;amp;oldid=29444183 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 29444183 (2026-07-11T13:38:47Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi-BerbagiSerupa (CC BY-SA). Gambar pada artikel ini bersumber dari Wikimedia Commons dan mengikuti ketentuan lisensi masing-masing berkas. Mohon gunakan konten dan media secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== Sumber dan atribusi ==&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;!&lt;/ins&gt;-- &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;WIKI_UNISSULA_PRESENTATION_V4 &lt;/ins&gt;--&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Empedu&amp;amp;oldid=29444183 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 29444183 (2026&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;07&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;11T13:38:47Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;BerbagiSerupa (CC BY&lt;/del&gt;-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;SA). Mohon gunakan konten ini secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Maintenance script</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Empedu&amp;diff=23910&amp;oldid=prev</id>
		<title>Maintenance script: Impor teks terkontrol dari Wikipedia bahasa Indonesia; revisi 29444183; atribusi sumber disertakan.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Empedu&amp;diff=23910&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-28T22:35:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Impor teks terkontrol dari Wikipedia bahasa Indonesia; revisi 29444183; atribusi sumber disertakan.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Halaman baru&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Empedu&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; adalah cairan bersifat [[basa]] yang pahit dan berwarna hijau kekuningan karena mengandung pigmen bilirubin, biliverdin, dan [[urobilin]], yang disekresikan oleh [[hepatosit]] [[hati]] pada sebagian besar [[vertebrata]]. Empedu digunakan untuk membantu pencernaan [[lemak]] di [[usus dua belas jari]]. Dalam manusia, setiap hari sekitar 400-800cc cairan empedu disekresikan oleh hati di mana sekresinya berjalan terus-menerus. Jumlah yang disekresikan akan meningkat jika sedang mencerna lemak. Pada beberapa [[spesies]], empedu disimpan dan dikonsentrasikan dalam [[kantung empedu]]. Setelah makan, cairan empedu tersimpan ini akan dilepaskan ke [[usus dua belas jari]] untuk membantu proses [[pencernaan makanan]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Komposisi empedu adalah [[air]] 97-98%, garam empedu 0,7%, bilirubin 0,2%, [[lemak]] 0,51% dan 200 meq/l garam anorganik. Dua pigmen utama untuk empedu adalah [[bilirubin]] yang berwarna oranye-kuning, dan [[biliverdin]], yang terbuat dari oksidasi bilirubin, yang berwarna hijau. Ketika kedua pewarna tersebut tercampur, campuran tersebut membuat feses berwarna coklat.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Fungsi ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Empedu bertindak, dalam batas tertentu, sebagai [[surfaktan]] yang membantu mengemulsi lemak dalam makanan. Anion garam empedu bersifat [[hidrofilik]] di satu sisi dan [[hidrofobik]] di sisi lain; karena itu, mereka cenderung berkumpul mengelilingi tetesan lemak ([[trigliserida]] dan [[fosfolipid]]) untuk membentuk [[misel]], dengan sisi hidrofobik menghadap lemak dan sisi hidrofilik menghadap ke luar. Sisi hidrofilik bermuatan negatif, dan muatan tersebut mencegah tetesan lemak yang dilapisi empedu dari berkumpul kembali menjadi partikel lemak yang lebih besar. Biasanya, dalam manusia, misel di usus dua belas jari memiliki diameter sekitar 1-50 μm.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Dispersi lemak makanan ke dalam misel meningkatkan area permukaan untuk aksi enzim [[lipase pankreatik]], yang sebenarnya mencerna trigliserida, dan mampu mencapai inti lemak tersebut melalui celah di antara garam empedu. Trigliserida dipecah menjadi dua [[asam lemak]] dan [[monogliserida]], yang diserap oleh [[Vili usus|vili]] di dinding [[Usus dua belas jari|usus]]. Setelah ditransfer melintasi membran usus, asam lemak tersebut membentuk kembali menjadi trigliserida (re-esterifikasi), sebelum diserap ke dalam [[sistem limfatik]] melalui [[lakteal]]. Tanpa garam empedu, sebagian besar lemak dalam makanan akan diekskresikan dalam feses dan tidak dicernakan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Karena empedu itu meningkatkan penyerapan lemak, empedu adalah bagian penting dari penyerapan zat yang larut dalam lemak, seperti [[vitamin]] [[Vitamin A|A]], [[Vitamin D|D]], [[Vitamin E|E]], dan [[Vitamin K|K]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Selain membantu fungsi pencernaan, empedu adalah menjadi bagian dari rute ekskresi bilirubin, produk sampingan dari [[sel darah merah]] yang didaur ulang oleh hati. Bilirubin berasal dari [[hemoglobin]] dan terbuat melalui proses [[glukuronidasi]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Empedu cenderung lebih bersifat [[basa]]. [[pH]] getah empedu dalam duktus koledokus (7,50-8,05) itu lebih tinggi daripada getah empedu dalam kandung empedu (6,80-7,65). Getah empedu dalam kantong empedu menjadi lebih asam semakin lama orang tersebut tidak makan, meskipun kalau orang itu beristirahat, penurunan pH ini akan diperlambatkan. Sebagai basa, ia juga berfungsi untuk menetralkan kelebihan [[asam lambung]] sebelum memasuki [[usus dua belas jari]], bagian pertama dari [[usus halus]]. Garam empedu juga bertindak sebagai [[bakterisida]], menghancurkan banyak mikrob yang mungkin berada di dalam makanan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Asam empedu primer ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Kepustakaan ==&lt;br /&gt;
* Syaifuddin. 2006. &amp;#039;&amp;#039;Anatomi Fisiologi untuk Mahasiswa Keperawatan&amp;#039;&amp;#039;. Penerbit Buku Kedokteran EGC. [[Jakarta]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referensi ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Sumber dan atribusi ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Empedu&amp;amp;oldid=29444183 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 29444183 (2026-07-11T13:38:47Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi-BerbagiSerupa (CC BY-SA). Mohon gunakan konten ini secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Maintenance script</name></author>
	</entry>
</feed>