<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="id">
	<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Penurunan_gradien</id>
	<title>Penurunan gradien - Riwayat revisi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Penurunan_gradien"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Penurunan_gradien&amp;action=history"/>
	<updated>2026-09-16T15:12:52Z</updated>
	<subtitle>Riwayat revisi halaman ini di wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.46.0</generator>
	<entry>
		<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Penurunan_gradien&amp;diff=2512&amp;oldid=prev</id>
		<title>Maintenance script: Presentation V4: sitasi, referensi, Math, Wikimedia Commons, dan atribusi</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Penurunan_gradien&amp;diff=2512&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-23T13:55:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Presentation V4: sitasi, referensi, Math, Wikimedia Commons, dan atribusi&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw-interface=&quot;&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;id&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisi sebelumnya&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisi per 23 Agustus 2026 13.55&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l3&quot;&gt;Baris 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Baris 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Definisi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Definisi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Diketahui suatu fungsi &amp;lt;math&amp;gt;F(x) &amp;lt;/math&amp;gt; yang merupakan fungsi yang dapat diturunkan dengan turunan &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(x)&amp;lt;/math&amp;gt;. Kemudian fungsi dimulai dengan menginisiasi suatu titik &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; dan mencari nilai gradiennya &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; sehingga titik yang lebih minimum dari &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; (sebut saja &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt;) dapat dicari dengan menghitung &amp;lt;math&amp;gt;b = a - \gamma F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; di mana &amp;lt;math&amp;gt;\gamma&amp;lt;/math&amp;gt; merupakan nilai skalar yang disebut &amp;quot;laju belajar&amp;quot; (&amp;#039;&amp;#039;learning rate&amp;#039;&amp;#039;) yang semakin besar nilainya dapat menyebabkan nilai &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt; turun lebih cepat tetapi rawan terhadap &amp;quot;loncatan&amp;quot;. Algoritma ini dijalankan secara terus menerus selama beberapa langkah hingga mencapai titik di mana gradien bernilai 0 atau dalam kata lain titik berada di tengah-tengah lembah.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Diketahui suatu fungsi &amp;lt;math&amp;gt;F(x) &amp;lt;/math&amp;gt; yang merupakan fungsi yang dapat diturunkan dengan turunan &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(x)&amp;lt;/math&amp;gt;. Kemudian fungsi dimulai dengan menginisiasi suatu titik &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; dan mencari nilai gradiennya &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; sehingga titik yang lebih minimum dari &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; (sebut saja &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt;) dapat dicari dengan menghitung &amp;lt;math&amp;gt;b = a - \gamma F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; di mana &amp;lt;math&amp;gt;\gamma&amp;lt;/math&amp;gt; merupakan nilai skalar yang disebut &amp;quot;laju belajar&amp;quot; (&amp;#039;&amp;#039;learning rate&amp;#039;&amp;#039;) yang semakin besar nilainya dapat menyebabkan nilai &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt; turun lebih cepat tetapi rawan terhadap &amp;quot;loncatan&amp;quot;. Algoritma ini dijalankan secara terus menerus selama beberapa langkah hingga mencapai titik di mana gradien bernilai 0 atau dalam kata lain titik berada di tengah-tengah lembah.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Sumber dan atribusi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Sumber dan atribusi ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Penurunan+gradien&amp;amp;oldid=28483245 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 28483245 (2025-11-14T08:19:26Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi-BerbagiSerupa (CC BY-SA). Mohon gunakan konten ini secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Penurunan+gradien&amp;amp;oldid=28483245 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 28483245 (2025-11-14T08:19:26Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi-BerbagiSerupa (CC BY-SA). Mohon gunakan konten ini secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;!-- WIKI_UNISSULA_PRESENTATION_V4 --&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Maintenance script</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Penurunan_gradien&amp;diff=2112&amp;oldid=prev</id>
		<title>Maintenance script: Impor teks terkontrol dari Wikipedia bahasa Indonesia; revisi 28483245; atribusi sumber disertakan.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://wiki.unissula.ac.id/index.php?title=Penurunan_gradien&amp;diff=2112&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-23T13:16:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Impor teks terkontrol dari Wikipedia bahasa Indonesia; revisi 28483245; atribusi sumber disertakan.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Halaman baru&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Penurunan gradien&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; atau &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;gradient descent&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; adalah [[algoritme]] yang digunakan untuk mencari nilai minimum lokal yang dapat dihasilkan dari suatu fungsi parametrik. Teknik ini didasarkan pada fakta bahwa nilai [[gradien]] dari suatu fungsi pada titik tertentu menyatakan kemiringan lereng dari nilai tersebut terhadap titik di sekitarnya sehingga nilai minimum dapat diraih dengan mengurangi nilai titik tersebut dengan nilai gradien. Algoritma ini dapat dibalik untuk tujuan mencari nilai maksimum dengan cara menambahkan suatu nilai titik dengan gradien fungsinya pada titik tersebut. Algoritma ini sangat umum digunakan pada teknik [[Regresi]] maupun [[Pemelajaran mesin]] untuk mencari variabel pada fungsi galat sehingga suatu fungsi dapat memodelkan data dengan [[galat]] yang minimum.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Definisi ==&lt;br /&gt;
Diketahui suatu fungsi &amp;lt;math&amp;gt;F(x) &amp;lt;/math&amp;gt; yang merupakan fungsi yang dapat diturunkan dengan turunan &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(x)&amp;lt;/math&amp;gt;. Kemudian fungsi dimulai dengan menginisiasi suatu titik &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; dan mencari nilai gradiennya &amp;lt;math&amp;gt;\nabla F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; sehingga titik yang lebih minimum dari &amp;lt;math&amp;gt;a&amp;lt;/math&amp;gt; (sebut saja &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt;) dapat dicari dengan menghitung &amp;lt;math&amp;gt;b = a - \gamma F(a)&amp;lt;/math&amp;gt; di mana &amp;lt;math&amp;gt;\gamma&amp;lt;/math&amp;gt; merupakan nilai skalar yang disebut &amp;quot;laju belajar&amp;quot; (&amp;#039;&amp;#039;learning rate&amp;#039;&amp;#039;) yang semakin besar nilainya dapat menyebabkan nilai &amp;lt;math&amp;gt;b&amp;lt;/math&amp;gt; turun lebih cepat tetapi rawan terhadap &amp;quot;loncatan&amp;quot;. Algoritma ini dijalankan secara terus menerus selama beberapa langkah hingga mencapai titik di mana gradien bernilai 0 atau dalam kata lain titik berada di tengah-tengah lembah.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Sumber dan atribusi ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Konten artikel ini diadaptasi dari [https://id.wikipedia.org/w/index.php?title=Penurunan+gradien&amp;amp;oldid=28483245 Wikipedia bahasa Indonesia], revisi 28483245 (2025-11-14T08:19:26Z), yang tersedia berdasarkan lisensi Creative Commons Atribusi-BerbagiSerupa (CC BY-SA). Mohon gunakan konten ini secara bijak serta sesuai dengan ketentuan lisensi yang berlaku.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Maintenance script</name></author>
	</entry>
</feed>